Hong Kong petrol prices: મધ્ય પૂર્વમાં વણસતી જતી સ્થિતિ અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ જેવા વ્યૂહાત્મક શિપિંગ કોરિડોરમાં અવરોધોને કારણે વૈશ્વિક ઉર્જા બજારમાં ધરતીકંપ આવ્યો છે. ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ પ્રતિ બેરલ $100 ના મનોવૈજ્ઞાનિક સ્તરને વટાવી ગયા છે. આ વધારાને કારણે વિશ્વભરમાં લોજિસ્ટિક્સ, પરિવહન અને જીવનજરૂરી ચીજવસ્તુઓના ભાવમાં મોટો ઉછાળો આવવાની ભીતિ સેવાઈ રહી છે.
હોંગકોંગ: પેટ્રોલના ભાવમાં વિશ્વમાં મોખરે
વૈશ્વિક સ્તરે ઇંધણના ભાવની વાત કરીએ તો હોંગકોંગ અત્યારે સૌથી મોંઘા પેટ્રોલના ભાવ સાથે વિશ્વમાં પ્રથમ ક્રમે છે. અહીં પેટ્રોલના ભાવ આશરે $15.6 પ્રતિ ગેલન (લગભગ ₹340 પ્રતિ લિટરથી વધુ) પર પહોંચી ગયા છે. હોંગકોંગ તેના તેલ પુરવઠા માટે 80% જેટલો ચીન પર નિર્ભર છે, તેમ છતાં મધ્ય પૂર્વની કટોકટીએ ત્યાંના સ્થાનિક બજારને અસ્થિર કરી દીધું છે. હોંગકોંગના ચીફ એક્ઝિક્યુટિવ જોન લીએ વધતા ભાવ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે અને સરકાર બજારની વધઘટ પર સતત નજર રાખી રહી છે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં વિક્ષેપની અસરો
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ એ વિશ્વના તેલ પુરવઠા માટેની સૌથી મહત્વની નસ છે. ઈરાન અને અન્ય ખાડી દેશો વચ્ચેના સંઘર્ષને કારણે અહીં શિપિંગમાં ખલેલ પડી છે. એશિયન દેશો, જેઓ પોતાની ઉર્જા જરૂરિયાતો માટે મધ્ય પૂર્વ પર ખૂબ જ આધાર રાખે છે, તેમના પર આર્થિક દબાણ સતત વધી રહ્યું છે. અમેરિકામાં પણ વાહનચાલકો 2022 પછીના સૌથી ઊંચા ભાવનો સામનો કરી રહ્યા છે.
સામાન્ય માણસ પર શું અસર પડશે?
અર્થશાસ્ત્રીઓના મતે, તેલના ભાવ વધવાની અસર માત્ર વાહન ચલાવનારાઓ પૂરતી મર્યાદિત નથી:
- મોંઘવારીમાં વધારો: ડીઝલ અને પેટ્રોલ મોંઘા થવાથી ટ્રાન્સપોર્ટેશન અને લોજિસ્ટિક્સ ખર્ચ વધશે, જેનાથી શાકભાજી, અનાજ અને અન્ય ચીજવસ્તુઓ મોંઘી થશે.
- જાહેર પરિવહન: હોંગકોંગ જેવા શહેરોમાં જ્યાં માત્ર 8.4% લોકો પાસે ખાનગી વાહનો છે, ત્યાં પણ જાહેર પરિવહનના ભાડામાં વધારો થવાની શક્યતા છે.
- ઉદ્યોગો પર દબાણ: ઉત્પાદન ક્ષેત્રે ઉર્જા ખર્ચ વધતા કંપનીઓ પ્રોડક્ટ્સના ભાવમાં વધારો કરી શકે છે.
સરકારના પગલાં
પરિસ્થિતિની ગંભીરતાને જોતા અનેક દેશોની સરકારોએ બળતણના ભાવ અંગે પારદર્શિતા વધારવા માટે સાપ્તાહિક અપડેટ્સ જારી કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. જો કે, આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડના ભાવ જ્યાં સુધી સ્થિર નહીં થાય, ત્યાં સુધી ગ્રાહકોને તાત્કાલિક રાહત મળવી મુશ્કેલ જણાય છે.